Reizigers betalen in die gevallen gemiddeld 34 euro  per enkele reis, met uitschieters tot 130 euro bij dynamische prijsmodellen. Vooral prijsvechters hanteren dergelijke toeslagen, waarbij tarieven afhankelijk zijn van factoren als boekingsmoment, route en beschikbaarheid.

De verschillen tussen maatschappijen zijn groot, niet alleen in prijs maar ook in toegestane afmetingen en gewichtslimieten. Handbagage is daarmee uitgegroeid tot een variabele kostenpost, wat het vergelijken van vliegtickets complexer maakt.

Opvallend is dat het prijsverschil tussen handbagage en ruimbagage vaak beperkt blijft. In veel gevallen kan voor een relatief kleine meerprijs aanzienlijk meer bagage worden meegenomen.

Een euro
Zo kost een ticket met handbagage bij SAS Scandinavian Airlines van Amsterdam naar Oslo 16 euro, terwijl een ticket met 23 kilo ruimbagage 17 euro kost. Voor slechts één euro extra krijgen reizigers dus een compleet ander bagagepakket. Ook bij andere luchtvaartmaatschappijen zijn de verschillen beperkt. Bij Pegasus Airlines heb je voor 15 euro alleen handbagage, maar voor 10 euro extra heb je ook 20 kilo ruimbagage. 

Niet alleen prijs en gewicht variëren per luchtvaartmaatschappij; ook de toegestane afmetingen van handbagage lopen sterk uiteen. In het onderzoek zijn tien verschillende formaten geïdentificeerd.

Allerlei maten
De meest gehanteerde maat is 55 x 35 x 25 cm, die bij circa 34 procent van de vluchten is toegestaan. Daarna volgen 55 x 40 x 20 cm (25 procent) en 55 x 40 x 25 cm (20 procent).

Hoewel de verschillen op papier beperkt lijken, kunnen ze in de praktijk grote gevolgen hebben. Een koffer die bij de ene maatschappij nog binnen de norm valt, kan bij een andere als te groot worden aangemerkt en alsnog tegen betaling moeten worden ingecheckt.

Zelfs binnen maatschappij verschillen
Opmerkelijk is dat de regels zelfs binnen één luchtvaartmaatschappij kunnen variëren. Zo hanteert Aegean Airlines verschillende maximale afmetingen afhankelijk van het type toestel, terwijl ook het Roemeense TAROM uiteenlopende handbagageformaten toestaat per vliegtuigtype.

Gewoon gratis is er ook
Bij 23 luchtvaartmaatschappijen is handbagage standaard inbegrepen in het basistarief. Het gaat om Aegean Airlines, Air Arabia, Air Baltic, Air Dolomiti, Air Europa, Air Serbia, Austrian Airlines en British Airways.

Daarnaast geldt dit voor Bulgaria Air, Croatia Airlines, El Al, Georgian Airways, Iberia, Icelandair, ITA Airways en Lufthansa.

Ook LOT, SKY Express, SWISS, TAP Air Portugal, TAROM, TUI fly en Turkish Airlines bieden standaard handbagage, al gelden in sommige gevallen aanvullende voorwaarden of beperkingen.

Bij TUI is dat binnenkort afgelopen. Per 1 mei ga je daar op vluchten tot middellange afstanden wél betalen voor handbagage.  Handbagage bij pakketreizen en verre vluchten blijven gratis.